Groenten met verhalen
U moet ze even afborstelen onder de kraan, zegt Jac Nijskens aan de telefoon, dan ziet u pas echt
hoe mooi ze zijn. Er kleeft grond aan. Zavel heet het. Een mengsel van zand en klei. Ik laat het
zitten. Tot aan Kerstmis. Ik vind het mooi.
Vergeten groenten – je hoort er de laatste tijd steeds vaker over, en dat is deels te danken aan Limburgse boerenzoon Jac.
In zijn historische groentenhof laat hij bezoekers proeven van de groenten die we in Nederland aten toen we nog nooit hadden gehoord van pasta, sushi of fusion.
En het herinnert me aan iets. Mijn vader liet me proeven van een suikerbiet, gevonden langs de
weg. Hij had hem schoongeveegd met zijn mouw. Smaakt goed, suikerbiet met een vleug klei. Hij
had ooit een ui gevonden. Hij wist nog niet dat hij mijn vader worden zou. Oorlog. En de winter
die een naam kreeg. Iedereen had honger. Mijn vader vond een ui en at hem op. Maar zijn maag
was het verteren bijkans verleerd en gaf de rauwe ui weer terug.
Het verhaal blijft me bij. Ook de spijt die er uit sprak toen hij er over vertelde. Dat hij de ui niet
binnen kon houden en de honger bleef. Ik vind wel eens een ui.
Als ze de markt net hebben afgebroken, of in Zeeland langs de weg. Nooit loop ik dan door. Dat gaat niet, ik moet hem
oprapen. Als er iemand bij is, goed opgevoed van huis uit, krijg ik te horen dat dat vies is. Dat je
niet weet wat die ui is overkomen. De eeuwige spookhond wordt er bij gehaald die er, je weet
maar nooit, over gepiest kan hebben en dat het ook een hondsdolle vos geweest kan zijn.
Ze komen in je op, deze gedachten en verhalen van vroeger, als je de doos open maakt met
wortels en een paar knollen. Met het aanhangend Limburgs land zo op de post gedaan. Je bent het
niet meer gewend, grond aan je groente. Aardappelen, wortels en bieten in de winkel zijn zo
schoon dat wie de stad nooit uit komt denkt dat ze groeien aan een boom.
Ruig van vorm zijn deze, niks van dat fatsoenlijke van de oranje waspeen, maar je reinste
ongewassen schooiers van de koude grond. Leg zo’n schunnig stuk lelijkheid langs de weg, je zou
kunnen wachten tot het donker wordt maar niemand zou er voor bukken. Mijn vader ja, maar die
is er niet meer.
De doos is het meest opwindende kerstpakket dat ik ooit zag. Eigenlijk het prototype van een
kerstpakket. De afzender laat me zien wat hem ongeveer voor ogen staat. Jac Nijskens nam de
boerderij in Beesel over van zijn ouders en legde zich toe op historische groenterassen. Hij heeft
er nu 350 in de grond en in zakjes (zaad) en denkt tot wel duizend soorten te komen.
Belangstelling is er in heel Nederland voor zijn producten. Ook in België.
Hij verzendt ze naar gerenommeerde restaurants van Amsterdam tot Zwolle, maar er komen ook mensen knollen bij
hem uit de grond spitten. Ze krijgen de verhalen er bij – Nijskens weet veel van de historie van de groente. En hij geeft recepten.
Oude groente, moderne communicatie en een online winkel. ’De Historische Groentenhof &
Kookboerderij’ verkoopt via internet ( www.vergetengroenten.nl) zaden met gebruiksaanwijzing,
kookboekjes en de groenten zelf. Nu ook in kerstpakketten. Twee met alles er in wat je nodig
hebt om zelf, desnoods op het balkon, antieke groenten te telen, en twee met groenten, kruiden
en wat feestelijkheden in glazen potjes. Prachtige pakketten. Je wou dat je baas er van wist en
de kerststol er nu eens uitmikte. En daarvoor in de plaats de wortelen deed waarmee Michiel de
Ruyter zich 350 jaar geleden in leven hield op zee. En de 2500 jaar oude gele kastanjewortel.
En een maaltje Buggenummer Muuskus, aardappelen uit het eind van de 19de eeuw.
Je voelt het
meteen als je de doos open maakt. Geschiedenis zit er in. Je komt er de winter mee door.
Zoals vroeger.
Openingstijden – prijzen – mogelijkheden
Kookworkshops, diners en proeverijen: het hele jaar.
Lezingen: het hele jaar.
Rondleidingen voor groepen op afspraak: van juli tot en met half oktober.
Inlooprondleidingen: elke zaterdag en zondag van juli t/m september. We starten om 13.00 en 15.00 uur. Buiten deze periode alleen open voor groepen op afspraak.
Terras: koffie, vlaai en kleine smulgerechten van juli tot en met september op zondag.
Verkoop zaden en boeken: juli tot en met september op zondag.
Groentetas bestellen: via deze website van juli t/m september. Zaterdag is afhaaldag.
Soorten rondleidingen
Er zijn rondleidingen over:
* vergeten groenten
* vergeten fruit
* vergeten fruit & mini-fruitworkshop
* kruiden
Prijzen
* Kookworkshops: stuur een mail naar info@vergetengroenten.nl voor de prijzen.
* Lezingen: 150 euro per lezing
* Rondleidingen & onbeperkt koffie: 5 euro p.p.
* Rondleiding vergeten fruit & miniworkshop: 14,50 euro p.p
* Vlaai: 1,25 euro extra
* Rondleiding met soep en brood: 8,50 euro p.p.
Overigen
De tuin is elke dag te vrij en op eigen gelegenheid bezoeken in de periode juli tot en met half oktober. Toegang gratis. Rondleidingen zijn niet verplicht te volgen.
Contactgegevens
De Historische Groentehof
Rijkel 21
5954 NJ Beesel
T 077 – 476.29.16
M 06 – 531.46.945
www.vergetengroenten.nl
